Okiem eksperta

Mam mały zakład produkujący spawane konstrukcje stalowe w klasie EXC2. Czy muszę zatrudnić spawalnika na etacie?

Norma EN 1090-2, czyli specyfikacja techniczna dotycząca wytwarzania stalowych konstrukcji budowlanych, wymaga wdrożenia odpowiedniego poziomu jakości wg EN ISO 3834 dla procesów spawania. Dla konstrukcji klasy EXC2 – minimum EN ISO 3834-3, tzn. standardowe wymagania jakości. Ta norma z kolei wymaga, aby w zakładzie był nadzór spawalniczy, czyli spawalnik. W normie EN 1090-2 i w normie EN ISO 3834-3 nie określono natomiast wymagań co do stosunku pracy tego spawalnika. Normy te nie wymuszają zatrudniania na etacie, w formie umowy o pracę jakiegokolwiek specjalisty. Nadzór spawalnika w zakładzie spawalniczym musi być. To jest rzecz bezdyskusyjna. Natomiast jego zaangażowanie w pracę musi być adekwatne do zakresu produkcji. W małych zakładach, które specjalizują się w konstrukcjach określonego typu t.j. schody, barierki, podesty, gdzie produkcja jest powtarzalna, nie widzę potrzeby, aby spawalnik był „na pełen etat”. W takim wypadku, może to być osoba zatrudniona w dowolnej formie, np. „umowy zlecenie” lub jako jednoosobowa działalność gospodarcza. Inaczej mówiąc, można do roli spawalnika wynająć freelancera (wolnego strzelca), czyli posiłkować się personelem zewnętrznym. Jest to zdecydowanie tańsze rozwiązanie, bo dla małych zakładów największe obciążenie to koszty związane z wynagrodzeniem pracowników. Należy natomiast pisemnie uregulować zakres obowiązków takiego spawalnika-freelancera w systemie Zakładowej Kontroli Produkcji, na podstawie normy EN ISO 14731. 

EN 1090-1 to norma, która opisuje jak ma wyglądać Zakładowa Kontrola Produkcji producenta stalowych lub aluminiowych wyrobów budowlanych. Zawiera ona odniesienia do kolejnych arkuszy normy, tzw. specyfikacji technicznych, które opisują między innymi wymagania dla procesów specjalnych prowadzonych w celu wytworzenia wyrobu. Jednym z takich procesów specjalnych jest spawanie, o czym pisałem szerzej tutaj.


Na zadane wcześniej pytanie odpowiem kierując się wymaganiami dotyczącymi procesu spawania zawartymi w EN 1090-2, a więc specyfikacji technicznej dotyczącej wytwarzania konstrukcji stalowych.Norma EN 1090-2 podaje minimalny zakres wymagań dla procesów spawalniczych w zależności od klasy wykonania konstrukcji:

1. Dla konstrukcji klasy EXC1 – minimalny poziom wymagań to EN ISO 3834-4 – podstawowe wymagania jakości.

2. EXC2 – EN ISO 3834-3 – standardowe wymagania jakości.

3. EXC3 – EN ISO 3834-2 – pełne wymagania jakości.

4. EXC4 – EN ISO 3834-2 – pełne wymagania jakości.


Nie oznacza to jednak, że produkując konstrukcje w klasie EXC2 do swojego systemu nie możesz wprowadzić wymagań arkusza EN ISO 3834-2.

Jeśli spełniasz wymagania tego arkusza, to nawet zalecałbym od razu wprowadzić pełne wymagania jakości. Unikniesz wtedy konieczności przebudowywania swojego SZJ w przypadku chęci podniesienia klasy certyfikacji zakładu na EXC3.

Kurs

Jeżeli podobają Ci się moje artykuły o EN ISO 3834, ale chcesz dowiedzieć się czegoś więcej, dołącz do kursu „Wymagania normy EN ISO 3834”. W kursie tym rozbijam normę na składniki pierwsze i szeroko omawiam jej wymagania z punktu widzenia praktyka.

Księga Jakości to dokument opisujący system zarządzania jakością. W skrócie jest to zbiór udokumentowanych procesów oraz informacji o ich wzajemnym współoddziaływaniu.

Dodatkowo Księga Jakości zawiera podstawowe elementy jak zakres systemu zarządzania jakością, co jest wyłączone z systemu (np. projektowanie, gdy organizacja nie projektuje, a tylko produkuje).

Poza tym w księdze jakości można dodać inne informacje o firmie np. schemat organizacji, nazwa i siedziba itd. itd.

Co ciekawe Księga Jakości nie jest wymagana przez wymagania ISO 9001:2015, ISO 3834-2 czy EN 1090-1!

Nie mniej jednak warto mieć jeden standard udokumentowania systemu zarządzania jakością, a Księga Jakości wydaje się być najlepszym rozwiązaniem.

Należy pamiętać, że Księga Jakości ma pomagać firmie, wspierać pracowników, a nie być rozbudowaną księgą, którą trzeba ciągle aktualizować i zmieniać. Pamiętaj o tym przy tworzeniu dokumentu opisującego system zarządzania jakością.